ในสงครามเวียดนาม ประเทศลาวไม่ได้มีส่วนเกี่ยวข้องกับสงครามนี้โดยตรง แต่กลับได้รับผลกระทบหนัก และยังมีปัญหาที่แก้ไม่หมดอยู่ยาวมาถึงทุกวันนี้ นั่นทำให้ลาวกลายเป็นประเทศที่ถูกทิ้งระเบิดมากที่สุดในประวัติศาสตร์โลก คลิปนี้ไอติมจะมาเล่าเรื่องนี้ให้เพื่อน ๆ ฟังกันครับ
ช่วงสงครามเวียดนามระหว่างปี 1964 – 1973 ที่เป็นการรบกันระหว่างเวียดนามเหนือและเวียดนามใต้ ในตอนนั้นสหรัฐอเมริกาได้ส่งกองกำลังมาสนับสนุนฝ่ายเวียดนามใต้ เพื่อต่อสู้กับฝ่ายเวียดนามเหนือที่เป็นคอมมิวนิสต์ ช่วงนั้นสหรัฐอเมริกาได้ทำการทิ้งระเบิดในลาว เพื่อตัดเส้นทางการส่งเสบียงและทหารของเวียดนามเหนือที่พาดผ่านลาว
ระเบิดที่สหรัฐอเมริกาทิ้งในช่วงนั้นประมาณ 2 ล้านตัน ซึ่งมากกว่าจำนวนระเบิดที่ถูกทิ้งในยุโรประหว่างสงครามโลกครั้งที่สองเสียอีก เหตุการณ์ทิ้งระเบิดจำนวนมหาศาลนี้เกิดขึ้นทุก ๆ 8 นาที ตลอด 24 ชั่วโมงของทุกวัน อยู่อย่างนั้นเป็นเวลา 9 ปีเต็ม ซึ่งสร้างความเสียหาย และความสูญเสียอย่างมากต่อประชาชนลาว
การทิ้งระเบิดครั้งนี้ นอกจากสร้างความเสียหายในทันทีที่ลูกระเบิดตกถึงพื้นแล้ว แต่ยังมีระเบิดบางลูกที่ด้าน ไม่ยอมทำงาน เราเรียกระเบิดที่ยังไม่ระเบิดว่า Unexploded Ordnance หรือ UXO ซึ่งปัจจุบันยังมี UXO หลงเหลืออยู่ในพื้นที่ต่างๆ ของลาว ส่งผลกระทบต่อการใช้ชีวิต และความปลอดภัยของประชาชนลาวเป็นอย่างมาก
ตั้งแต่จบสงครามเวียดนามมาจนถึงปัจจุบัน มีคนมากกว่า 20,000 คนได้รับบาดเจ็บหรือเสียชีวิตจาก UXO ที่ซ่อนอยู่ใต้พื้นดิน และพื้นที่กว่า 1 ใน 3 ของประเทศยังคงมี UXO ที่ยังไม่ถูกกู้ ปัญหานี้ทำให้การพัฒนาประเทศเป็นไปอย่างล้าช้า เพราะไม่สามารถนำที่ดินมาใช้ประโยชน์ได้
ตอนที่ผมไปเที่ยวลาว ผมได้แวะไปพิพิธภัณฑ์ COPE ที่จัดแสดงภาพความเสียหายจาก UXO ที่ประชาชนลาวพบเจอ หลายคนกลายเป็นผู้พิการที่ต้องใช้ขาเทียม บางคนไม่มีเงินก็มีองค์กรที่ช่วยบริจาคขาเทียมให้ พิพิธภัณฑ์เข้าฟรีครับ แต่ใครอยากช่วยเหลือผู้ได้รับผลกระทบ สามารถบริจาคเงินผ่านพิพิธภัณฑ์ได้
แม้ว่า UXO จะยังคงเป็นปัญหา แต่ก็มีความพยายามในการกู้และทำลายระเบิดที่ยังไม่ระเบิดจากทั้งรัฐบาลลาวเองและองค์กรระหว่างประเทศ การกู้ UXO เป็นงานที่ท้าทายและต้องใช้เวลามาก เพราะพื้นที่ที่มี UXO นั้นกว้าง
หากเพื่อน ๆ สนใจข้อมูลเพิ่มเติม หรืออยากสนับสนุนการกู้ UXO ในลาว เพื่อน ๆ สามารถเข้าไปใน Facebook ของ Lao National Unexploded Ordnance Programme ได้ครับ
